Elektrozaczep czy zwora elektromagnetyczna: jak porównać zamknięcia

„Otwierane domofonem” opisuje wygodę obsługi, ale niewiele mówi o zamknięciu drzwi. Elektrozaczep i zwora mogą przyjmować polecenie z tego samego systemu, choć działają inaczej. Dobór zacznij od drzwi lub furtki, a następnie osobno opisz wejście, wyjście i sytuacje awaryjne.

Co fizycznie utrzymuje skrzydło?

Elektrozaczep współpracuje z odpowiednią zapadką zamka. Jego ruchomy element zwalnia możliwość otwarcia bez cofania zapadki kluczem od strony wejścia. Dlatego ważna jest zgodność zaczepu z zamkiem, położenie obu elementów i konstrukcja ościeżnicy. Nie każdy zaczep obsłuży każdy rygiel.

Typowa zwora elektromagnetyczna przyciąga płytę zamocowaną do skrzydła. Potrzebuje właściwego styku powierzchni i mocowania przewidzianego dla danych drzwi. Instrukcja Securitron M32/M62/M82 podkreśla, że płyta musi mieć określoną swobodę ustawienia; sztywne zamocowanie sprzeczne z instrukcją może uniemożliwić prawidłowe trzymanie. To powód, by ocenę montażu oprzeć na dokumentacji, a nie tylko na podanej sile zwory.

Nie każdy elektrozaczep działa tak samo bez prądu

W dokumentacji spotkasz dwa określenia, które opisują stan elektrycznego zamknięcia po utracie jego zasilania:

Tryb Stan bez zasilania urządzenia Co trzeba doprecyzować
Fail secure Zamknięcie pozostaje zablokowane Sposób wyjścia i ewentualnego mechanicznego otwarcia
Fail safe Zamknięcie zostaje zwolnione Sposób utrzymania kontroli wejścia i działanie awaryjne systemu

Nie przypisuj jednego trybu wszystkim elektrozaczepom. Przykładowo instrukcja HES 1500/1600 opisuje wykonanie skonfigurowane fabrycznie jako fail secure i możliwość zmiany trybu na fail safe. Nie jest to cecha każdego modelu ani zachęta do samodzielnej przeróbki.

Zwory opisane w instrukcji Securitron M38/M68 są urządzeniami fail safe: do trzymania wykorzystują zasilanie. Utrata zasilania zwory nie musi jednak nastąpić równocześnie z zanikiem napięcia sieciowego w budynku. Akumulator lub UPS może nadal zasilać system. Ten scenariusz trzeba uwzględnić przy odbiorze.

Wejście i wyjście to dwa odrębne pytania

Zablokowany elektrozaczep nie przesądza, czy od wewnątrz da się otworzyć drzwi klamką. Zależy to od całego zestawu zamka i okuć. Z kolei zwykła klamka nie zwolni automatycznie zwory przytrzymującej skrzydło. System musi mieć przewidziany sposób wyjścia oraz wymagane sterowanie awaryjne.

Przy drzwiach ewakuacyjnych lub przeciwpożarowych dobór zamknięcia i okuć wymaga oceny właściwej dla projektu oraz dokumentacji zestawu drzwiowego. Samo oznaczenie fail safe nie potwierdza przydatności dowolnej konfiguracji. Nie zastępuj tego sprawdzenia wyborem „mocniejszej” zwory.

Jakich informacji potrzebuje instalator?

  • Rodzaj, materiał i kierunek otwierania skrzydła oraz zamontowany zamek i okucia.
  • Warunki otoczenia: wejście wewnętrzne czy furtka narażona na pogodę.
  • Wymagany stan wejścia przy utracie sieci, awarii kontrolera i wyczerpaniu podtrzymania.
  • Sposób wyjścia, awaryjnego zwolnienia oraz sygnalizacji niedomkniętych drzwi.
  • Napięcie, obciążenie wyjścia sterującego, dopuszczalny czas zasilania i parametry przewodów.

Poproś o odbiór każdego z uzgodnionych scenariuszy, łącznie z podtrzymaniem zasilania. Jeżeli zamknięciem ma sterować domowy monitor, opis współpracy urządzeń znajdziesz w poradniku o doborze wideodomofonu i otwierania furtki.